Christine Tobback - Eet wat bij je past. Het kookboek

Ik heb het eigenlijk altijd al geweten: mijn chipsverslaving is blijkbaar een normale reactie op mijn gevoeligheid voor fructose in groenten en fruit. Hoewel ik het wel lust, eet ik spontaan haast nooit fruit, en van fruit bij mijn maaltijd ga ik helemaal over de rooie. Worst eet ik zonder appelmoes, de gepocheerde peertjes en de verplichte veenbessen in het wildseizoen worden meteen teruggestuurd naar de keuken.

In de inleidende pagina's van Eet wat bij je past. Het Kookboek legt voedingsdeskundige Christine Tobback bevattelijk uit waarom we, als we naar ons lichaam luisteren, van nature eten wat bij ons past. Heel wat mensen – meer dan vroeger? – krijgen op een bepaald moment in hun leven te maken met de een of de andere vorm van voedingsintolerantie die spijsverteringsklachten, migraines, vermoeidheid, pijn en overgewicht opwekt. Een elementair inzicht in de bestaande voedselallergieën en pseudo-allergieën en de reactie van je eigen lichaam op verschillende voedingsmiddelen helpt je een heel stuk op weg naar een beter leven. Dit inzicht gaf Tobback eerder al in het boek Eet wat bij je past. De remedie tegen pijn, vermoeidheid en overgewicht (Standaard Uitgeverij, 2009).

In dit kookboek gaat Tobback een stap verder en vertaalt ze de verworven inzichten in 50 recepten die arm zijn aan lactose, fructose, gluten, histamine en zuren en die dus rekening houden met de totale overgevoeligheid van de persoon in kwestie. Hierin verschilt het boek met andere allergieboeken die doorgaans slechts op één overgevoeligheid focussen. Tobback kiest bewust voor allergeen-arme en niet voor allergeen-vrije recepten. Reacties op voedingsmiddelen kunnen volgens Tobback het beste opgevangen worden door te combineren. Zo verlaagt de aanwezigheid van vetstoffen en eiwitten de gevoeligheid voor fructose en andere stoffen zoals salicylaten en zuren. Daarom zijn frietjes bij rauwkost nog zo gek niet, en zorg bechemelsaus al generaties lang voor een betere vertering van spinaize of prei. Het is trouwens in de keuken van onze grootouders dat Tobback heel wat inspiratie vindt voor goed verteerbare gerechten. Pompoen of spruitjes in een stamppot, bijvoorbeeld, of geroosterd of oud brood met wat vetstof. Daarenboven combineert ze altijd twee soorten groenten om de effecten van de ene soort minimaal te houden.

De recepten worden voor het gemak ondergebracht in de hoofdstukjes ontbijt, hapjes, soepen, voorgerechten, hoofdgerechten en desserts. De recepten zijn overzichtelijk en stap voor stap uitgeschreven en worden vergezeld van dieetspecifieke informatie die het lezen meer dan waard is. De foodstyling en -fotografie van Ann Vertriest geven een huiselijk gevoel en bevorderen de laagdrempeligheid van het boek. Een absolute aanrader voor al wie met voedselovergevoeligheid te maken heeft.

[Edward Vanhoutte]

Titel: Eet wat bij je past. Het kookboek Auteur: Christine Tobback Fotografie: Ann Vertriest & Benedicte Depuydt Uitgeverij: Standaard Uitgeverij Jaar: 2013 Collatie: 150 pp. – ill. ISBN: 978-90-02-25277-8 Kwalitatieve beoordeling: *** Moeilijkheidsgraad: II

Winiefred Van Killegem - Winiefred kookt met Stevia

Op 14 november 2011 werd de zoetstof uit de steviaplant officieel toegelaten in de Europese unie. Een maand later werd de eerste chocolade met stevia op de Belgische markt gegooid, en werd stevia-zoetstof in klontjes en in losse vorm geïntroduceerd in de supermarkten. Gezien de grote belangstelling in de pers en bij de bevolking bij de legalisering van stevia en de overheersende bakgekte die Vlaanderen al enige tijd in zijn greep houdt, zou je toch denken dat een clevere uitgever dan ergens een stevig stevia-bak-en-kookboek aan het voorbereiden is? Neen hoor. Het enige wat begin 2012 in de boekhandel te verkrijgen was, was Winiefred kookt met stevia van kruidenvrouw Winiefred van Killegem. Vandaar dat dit matige boekje wekenlang in de top-10 van de best verkopende boeken in de Standaard boekhandels te vinden was.

Van Killegem is als herboriste natuurlijk al langer vertrouwd en overtuigd van de eigenschappen van de stevia rebaudiana bertoni, zoals het plantje wetenschappelijk en voluit heet. Een decennium geleden bracht ze het plantje al aan de man, maar de overheid verbood prompt het zoetmiddel en de bereidingen ermee. Al die tijd hield Van Killegem haar receptjes bij, wat de snelheid verklaart waarmee ze nu dit boekje op de markt kon brengen.

Het boekje is op en top een Winiefred-product en voer voor de bek van de fans: wat inleidende informatie en een hoop hele korte en eenvoudige receptjes doorspect met tips en weetjes met een wisselende graad van interessantheid.
Het zijn vooral de receptjes die de beginnende stevia-gebruiker op weg kunnen helpen. Omdat stevia vele keren zoeter is dan suiker, en er ook nog een verschil bestaat tussen los poeder, druppels of gedroogde blaadjes, zijn enkele richtrecepten meer dan welkom. In dit boekje vind je typische korte Winiefred-receptjes voor warme en koude drankjes, confituren, desserts, bereidingen met fruit en groenten, koekjes, gebak en sauzen. Zeventig stuks in totaal, soms vier op een blad van dit kleine boekje.

Tussen de recepten door staan enkele weetjes over de heilzame werking van kruiden, bijvoorbeeld, of tips om met de recepten te variëren. Echt heel veel voegen ze niet aan het boekje toe, maar als typische feature duiken ze in elk boek van Van Killegem op. Maar soms bevatten ze net iets teveel informatie in de context van een kookboekje. Wat dacht je bijvoorbeeld van het volgende weetje: 'Ik weet niet of het aan de stevia ligt, maar met stevia ga ik veel beter naar het groot toilet. Probeer het zelf eens...' Iedereen aan de stevia!

[Edward Vanhoutte]

Titel: Winiefred kookt met Stevia
Auteur: Winiefred Van Killegem
Fotografie: Studio Wauters
Uitgeverij: Davidsfonds Uitgeverij
Jaar: 2012
Collatie: 63 pp. – ill.
ISBN: 978-90-5826-867-9
Kwalitatieve beoordeling: **
Moeilijkheidsgraad: II

Phil Vickery - Heerlijk glutenvrij bakken

Als je immuunsysteem reageert op het gluten in voeding, dan heb je coeliakie (spreek uit: seuliakie). Je wordt er niet paars van en je gaat niet dood, maar je moet wel een glutenvrij dieet volgen waarbij tarwe, gerst, rogge en alle afgeleide producten vermeden moeten worden. Gluten is namelijk het eiwit dat in die granen voorkomt. Als je weet dat gluten ook zorgt voor de veerkracktige structuur van brood en gebak, dan weet je meteen al hoe laat het is: in een glutenvrij dieet is er immers geen plaats voor brood, pizzabodems, korstdeeggebak, taarten, koekjes en ga zo maar door. Tenzij je glutenvrij bakt natuurlijk.

Celebrity én sterrenchef Phil Vickery schreef een aantal jaren geldeen het boek Seriously Good Gluten Free Cooking (Kyle Cathie, 2009) waarin hij aantoonde dat vers en creatief koken zonder gluten helemaal geen karwei hoefde te zijn. In dat boek, dat slechts enkele bakgerechten bevat, beweerde hij trouwens ook dat hij een boek vol kon schrijven over glutenvrij bakken. Met een ambassadeurschap op zak van de Britse vereniging Coeliac UK doet hij dat nu met dit boek.

De grootste uitdaging van glutenvrij bakken is niet het vinden van vervangingsproducten voor tarwebloem en consoorten, die zijn er genoeg. Met boekweitmeel, kastanjemeel, sojabloem, rijsetbloem, bijvoorbeeld, krijg je een prima resultaat. In dit boek gebruikt Vickery drie verschillende bloemmengsels die voor koekjes, luchtig gebak en brood kunnen worden gebruikt. Hét probleem is de textuur van brood en gebak die door gluten wordt gewaarborgd. Glutenvrije producten die op industriële schaal worden geproduceerd gebruiken hiervoor verbeteraars en chemicaliën. Vickery zweert het gebruik daarvan af en kiest resoluut voor xanthaangom, dat al eens met een spellingsfoutje in het boek voorkomt.

Een zeventigtal recepten passeren de revue en zouden zeker niet misstaan in een 'gewoon' bakboek. Het grote verschil met vele andere glutenvrije bakboeken is dat deze recepten door een chef werden bedacht die ze checkte bij dieetconsulenten, artsen en de coeliakie-vereniging en niet andersom. Het resultaat is een heel arsenaal aan smakelijke zoetigheden zoals koekjes, cupcakes, muffins, taarten, feestgebak, desserts en allerhande snoeperijen. Een greep uit het aanbod: zoete vlindercakejes met courgette & saffraan, kleverige chocoladetaart, appeltaart met knapperige cidercrunch, madeleines met honing & chocolade, en ga zo maar door. Er is ook een hoofdstuk met broodrecepten, van focaccia en Indiaas platbrood tot briochebrood met sultana's. Helaas is er geen recept voor de gewone doordeweekse boterham.

Heerlijk glutenvrij bakken is een aanwinst voor wie op gluten moet letten maar toch lekkere zoetigheden uit de oven wil. Ook voor wie een glutenvrij dieet niet aan de orde is, kan met dit boek zijn voordeel halen en gezonde en gevarieerde alternatieve ontdekken voor het gebruik van bloem in de keuken.

[Edward Vanhoutte]

Titel: Heerlijk glutenvrij bakken
Auteur: Phil Vickery
Fotografie: Tara Fisher
Uitgeverij: Fontaine
Jaar: 2011
Collatie: 176 pp. – ill.
ISBN: 978-90-5956-393-3
Kwalitatieve beoordeling: ***
Moeilijkheidsgraad: II
Oorspronkelijke titel: Seriously Good! Gluten-free baking (Kyle Catchie Ltd, 2010)

Beatriz Rojas - Celia en het Koekjesfeest

Celia is bijna jarig en samen met haar mama bakt ze koekjes in veel verschillende vormen: een olifant, een rups, een maantje, een raceauto en een kerstboom met een sterretje. Als de koekjes klaar zijn, gaan ze in een trommel en is het bedtijd. Geen tijd meer voor een koekje voor het slapengaan. Maar daar weet Celia wel raad mee. Om middernacht komt ze stiekem uit haar bedje om van de heerlijke koekjes te smullen, maar net als ze een hap wil nemen, gebeurt iets heel geks. De koekjes komen tot leven en proberen haar te waarschuwen. Koekjes zijn immers gemaakt van meel van tarwe en dat bevat gluten. Celia heeft dat woord nog nooit gehoord. De koekjes vertellen haar dat ze geen gluten mag hebben, want dan krijgt ze pijn in haar buik. Gluten uit tarwe, rogge, haver, gerst, spelt en kamut maken kleine wondjes in haar dunne darm en dan wordt ze ziek. Gluten zitten niet alleen in brood en koekjes, maar ook in macaroni, lasagne, cakejes, snoepjes, sommige ijsjes en ook pizzas. Celia moet er van huilen. Dan kan ze geen lekkere dingen meer eten! Maar niets is minder waar. Met ander meel kan je immers even lekkere dingen maken waar ze geen buikpijn van krijgt. Boos geworden slaat Celia alle goede raad en waarschuwingen in de wind en schrokt ze alle koekjes op. Dan gaat ze naar bed, maar slapen kan ze niet. Ze heeft buikpijn en sit de hele nacht op de wc. De volgende morgen laat mama Celia onderzoeken door een hele aardige dokter die haar uitlegt dat ze ziek geworden is door gluten. Dat kent Celia al. En wat de dokter verder nog vertelt, hebben de koekjes haar ook verteld. Die koekjes waren echt heel slim. Samen met mama koopt ze glutenvrij meel om nieuwe koekjes te maken die haar niet ziek maken en waarvan haar vriendjes van smullen op het verjaardagsfeestje. Celia geeft haar vriendjes de recepten mee en ze beloven dat ze voortaan altijd eten zonder gluten voor haar zullen maken. Zo blijft Celia gezond.

In 2009 bezocht Prof. Dr. Chris Mulder van de Vrije Universiteit Amsterdam een Chileens coeliakiecongres (spreek uit seu-lia-kié). Bij de Fundación Convivir vond hij er dit boekje dat glutenintolerantie uitlegt aan kinderen. Samen met de Vlaamse en Nederlandse Coeliakie Verenigingen en uitgeverij Inmerc zorgde hij er voor dat het magische verhaal van Celia en de levende koekjes ook aan Nederlandstalige kinderen uitlegt wat glutenintolerantie is, wat het doet en hoe je die ongemakken kan vermijden.

Dit (voor)leesboek met een verhaal van Beatriz Rojas en kleurrijke tekeningen van Carolina Schütte, die nergens in het boek wordt vermeld, spreekt kinderen van vier tot tien jaar aan. Maar ook hun families en begeleiders op school en in het verenigingsleven vinden baat bij het boek en kunnen het verhaal gebruiken om aan andere kinderen uit te leggen wat coeliakie is. Na het eigenlijke verhaal staan nog glutenvrije recepten voor koekjes, cake, chocoladetruffels en kaasstengels. Helemaal achteraan wordt nog uitgelegd hoe het spijsverteringsstelsel werkt.

Celia en het Koekjesfeest is een absolute must have voor begeleiders van kinderen die geconfronteerd worden met glutenintolerantie en vragen van kinderen hierover. Het boek toont aan dat glutenintolerantie of coeliakie helemaal niet erg hoeft te zijn. En erover (voor)lezen al helemaal niet.

[Edward Vanhoutte]

Titel: Celia en het Koekjesfeest
Auteur: Beatriz Rojas
Illustraties: Carolina Schütte
Uitgeverij: Inmerc
Jaar: 2010
Collatie: 56 pp. – ill.
ISBN: 978-90-6611-649-8
Kwalitatieve beoordeling: ****
Moeilijkheidsgraad: I
Leeftijdsaanduiding: 4-10 j
Oorspronkelijke uitgave: Celia y la fiesta de las galletas (Alfaguara, Chili, 2009)

Samantha Loman - Sweet! By Sam. Supervrolijke gerechten, ook voor kids met voedselallergie!

Slechts twee procent van de volwassenen en drie procent van de kinderen hebben naar schatting te kampen met voedselallergie. Dat is een aandoening waarbij het immuunsysteem reageert op een vreemd eiwit – een allergeen. Een diagnose stellen is niet altijd even eenvoudig en moet door een allergoloog worden gedaan. Het gevolg is dat naar schatting 5 tot 20 procent van de mensen denken allergisch te zijn, terwijl ze dat niet zijn. Twee van de drie diagnoses van koemelkallergie zouden bijvoorbeeld onterecht zijn. Steeds meer mensen hebben echter een verhoogde gevoeligheid voor een bepaald bestanddeel uit voeding, of hebben een tekort aan een bepaald enzym zoals bijvoorbeeld lactase, wat lactose-intolerantie veroorzaakt.

Terecht of onterecht, allergisch, intolerant, of pseudo-overgevoelig voor voedsel, het fenomeen beïnvloedt rechtstreeks het dieet van veel kinderen en volwassenen, die uit bezorgdheid bepaalde voedingsmiddelen mijden. Gluten, tarwe, kippenei, koemelk, noten, pitten, zaden, pinda’s, soja, kleurstoffen en allerhande haar- en steenvruchten zijn de meest frequente voedingsmiddelen waarvoor overgevoelige kinderen (en volwassenen) moeten oppassen. En dat kan stigmatiserend werken. Bij traktaties of op kinderfeestjes krijgen kinderen met voedselovergevoeligheid in het beste geval iets anders of moeten ze zelf iets meebrengen van thuis. Nochtans is het een kleine moeite om zich even te informeren over de overgevoeligheden in de groep en op basis daarvan feestelijke traktaties te maken voor iedereen. En dit boek is daarbij een perfecte gids.

In Sweet by Sam! verzamelt, fotografeert en illustreert de Nederlandse illustrator-fotograaf-designer Samantha ‘Sam’ Loman drieënvijftig uitgewerkte receptenideetjes voor feestelijke gebeurtenissen. Bij elk recept geeft ze apart aan welke allergenen ze bevatten, van welke allergenen het recept vrij is, en of er een eventueel alternatief bestaat. Dit is niet alleen superhandig maar meteen ook een terechte kritiek op kookboeken die normaliter weinig of geen rekening houden met voedselintoleranties of -allergenen.

Er staan grosso modo twee soorten recepten in dit boek: recepten waarbij er effectief wordt gesneden, gemengd, geklopt, geroerd, verwarmd of gebakken; en recepten waarbij er vooral wordt geknutseld. Met die laatste recepten maakt Loman haar intrede in de wereld van de fooddesign. Enkele recepten zoals de aardbeientulp, het meloenmonster en het fruittuintje zijn duidelijk kunstzinniger dan het doorsnee voedselgeknutsel en komen aardig in de buurt van wat Marije Vogelzang de voorbije jaren heeft getoond. Het passend grafisch ontwerp en de leuke illustraties – beiden van Loman – versterken het effect van de fotografie. Waar een detail werd gefotografeerd, toont een kleinere foto het totaalbeeld. Ook dat is typerend voor de zorg die Loman aan het boekconcept heeft besteed.

Voor alle duidelijkheid, Sweet by Sam! is geen boek met allergie-vrije recepten. Het boek biedt op een doordachte en frisse manier een hoop inspiratie en informatie aan voor wie rekening wil houden met de voedselovergevoeligheden van kinderen. De meeste van de recepten in dit boek zijn trouwens ook perfect met kinderen uit te voeren.

Sam Loman voegt met dit boek een nieuw wapenfeit toe aan haar inmiddels indrukwekkende portfolio. Check it out op www.justsam.nl en www.sam-illustraties.nl.

[Edward Vanhoutte]

Titel: Sweet! By Sam. Supervrolijke gerechten, ook voor kids met voedselallergie!
Auteur: Samantha Loman
Fotografie: Samantha Loman
Uitgeverij: Uitgeverij Kluitman
Jaar: 2009
Collatie: 125 pp. – ill.
ISBN: 978-90-206-9142-9
Kwalitatieve beoordeling: ****
Moeilijkheidsgraad: I
Leeftijdsaanduiding: 5+

Mini C & Tanya Carr - Gezond eten zonder zuivel

Meer dan 60% van de wereldbevolking is overgevoelig voor lactose of kan helemaal geen zuivelproducten hebben. Ook in onze contreien zijn lactose-intolerantie en melkallergie wijdverbeide fenomenen. Recent dook ook het verschijnsel van de melkintolerantie op. Gelukkig bestaan er genoeg alternatieven die een vervangende rol kunnen spelen in ons voedingspatroon, en waarmee heerlijk kan worden gekookt. Dit boek bevat alle informatie die je moet weten als je op de een of de andere manier met deze vormen van voedselallergieën of pseudo-allergieën wordt geconfronteerd.

Er zijn duidelijke verschillen tussen melkallergie, lactose-intolerantie en melkintolerantie. Lacotse is een suiker die voorkomt in moedermelk en in melk van zoogdieren. Deze suiker wordt afgebroken door het enzym lactase in de darmwand. Bij baby’tjes is de productie van lactase om evidente redenen hoog, maar bij het ouder worden daalt de aanmaak van lactase fors en snel. Als het lichaam te weinig of geen lactase aanmaakt, spreken we van lactose-intolerantie, een aandoening waar ongeveer twee derden van de wereldbevolking last van heeft. Voor een stuk is lactose-intolerantie erfelijk, maar rassen in Zuid-Oost Azië, het Midden-Oosten en delen van Afrika en India hebben vaker last van lactose-intolerantie omdat er na de kindertijd geen melk meer wordt gedronken. In Noord-Europa, waar meer zuivelproducten worden gebruikt, hebben een hoger lactaseniveau. Deze Noord-Zuid grens schuift echter snel op richting Noorden.

Bij melkallergie rageert het afweersysteem van het lichaam abnormaal op melk. Ons immuunsysteem werkt normaalgezien als afweermechanisme om het lichaam te vrijwaren van schadelijke stoffen. Bij melkallergie wordt een onschadelijke stof, namelijk melk, door het lichaam beschouwd als een schadelijke stof waarbij het immuunsysteem in werking komt en in reactie op melkeiwitten (dus niet de lactose) antilichamen aanmaakt onder de vorm van histamine. Zo’n 3 à 5 % van de kinderen heeft last van melkallergie, maaar dat verdwijnt meestal rond de vijfde verjaardag.

Melkintolerantie is dan weer een recent fenomeen dat nog niet goed begrepen wordt. Beperkte wetenschappelijke onderzoeken suggereren een verband tussen de consumptie van zuivel en aandoeningen als artritis, hoofdpijn, chronische vermoeidheid, prikkelbare darmsydroom, maar ook de intensiteit van ADD, ADHD en autisme.

Bij elk van deze zuivelgerelateerde aandoeningen is het zaak een zuivelvrij dieet of een zuivelgereduceerd menu te volgen. Gelukkig hoeven hierbij tegenwoordig geen compromissen worden gesloten op het gebied van smaak, variatie, of algemene culinaire ervaring. Dit boek, bijvoorbeeld, bundelt meer dan honderd zuivelvrije recepten die door de Thais-Britse celebrity chef Mini C werden ontwikkeld in samenwerking met dieetiste Tanya Carr. Na een dikke dertig bladzijden essentiële informatie over de vermelde zuivelinoleranties en -allergieën, worden de recepten gepresenteerd in vijf hoofdstukken: ontbijt en avondsnacks, salades en voorgerechten, soepen en eenvoudige maaltijden, hoofdgerechten en desserts en zoee dranken. Het boek sluit af met een adressenlijst van Nederlandse stichtingen en verenigingen die zich met de problematiek bezighouden en van producenten en leveranciers van lactosearmen en -vrije producenten, en een uitgebreid register op ingrediënten.

Elk recept krijgt een korte inleiding van de chef en vemeldt het aantal personen waarvoor het recept geschikt is. Daarna komt meestal een nogal uitgebreide ingrediëntenlijst, eigen aan het Aziatische karakter van de meeste gerechten, en een heldere uiteenzetting van de bereidingswijze. Onder elk recept wordt de analyse van de verschillende voedingswaarden per portie vermeld. Een vijfendertig tal paginagrote en kleinere foto’s van Martin Brigdale vergezellen de recepturen.

Op de pagina’s 48 en 49 staan wel tweemaal dezelfde recepten afgedrukt, maar over het algemeen is dit een verzorgd, uiterst informatief en handig kookboek voor wie met zuivelvrije of zuivelarme dieten te maken krijgt. Nergens anders krijg je zulk een compleet overzicht van de problematiek met een dergelijke variatie aan smakelijke gerechten met een exotische toets.

[Edward Vanhoutte]

Titel: Gezond eten zonder zuivel
Auteur: Mini C & Tanya Carr
Fotografie: Martin Brigdale
Uitgeverij: Inmerc
Jaar: 2008
Collatie: 144 pp. – ill.
ISBN: 978-90-6611-597-2
Kwalitatieve beoordeling: ***
Moeilijkheidsgraad: II

Robyn Russell - Glutenvrij snel & makkelijk

Coeliakie (spreek uit seuliakie) is een aandoening die wordt veroorzaakt door een overgevoeligheid voor gluten. Dit is een eiwit dat voorkomt in tarwe, haver, rogge, gerst, kamut en spelt en dat het darmslijvlies van de dunne darm beschadigt. Hierdoor worden noodzakelijke voedingsstoffen niet goed meer opgenomen en ontstaat er, onder andere, een tekort aan vitamines en ijzer. Glutenintolerantie kan gepaard gaan met zeer onaangename verschijnselen zoals depressiviteit, bloedarmoede, botontkalking, overgeven, etc. Daarenboven kan overgevoeligheid voor gluten ook een jeukende huidaandoening als gevolg hebben (dermatitis herpetiformis). De enige manier om deze klachten te voorkomen of bestrijden is het levenslang volgen van een zeer strikt glutenvrij dieet waarin geen enkele van bovengenoemde granen voorkomen. Dit vereist niet alleen een grote discipline van wie direct met glutenintolerantie geconfronteerd wordt, maar ook met de omgeving. Zoals de auteur van dit glutenvrije kookboek aangeeft, heeft de intolerantie zijn weerslag op het sociale leven. Uit eten gaan is quasi uitgesloten en in familie- en vriendenkring ontbreekt dikwijls de kennis en de motivatie om glutenvrij te koken. Een pastaatje of een kroketje mogen immers niet, en brood en gebak moet glutenvrij zijn. De natuurwinkels, en meer en meer ook de supermarkten hebben wel een aanbod glutenvrije producten, maar er is zoveel meer mogelijk. En dat bewijs dit kookboek.

De auteur Robyn Russell heeft zelf een glutenintolerantie en was uitgekeken op het karige ‘alternatieve’ aanbod van glutenvrije kookboeken. Daarom besliste ze om er zelf een te maken ‘waarin uitgebreid beschreven wordt welke producten u kunt eten en waarin prachtige foto’s van de gerechten staan.’ Russell is erin geslaagd een kookboek te maken dat voor iedereen spannend en interessant is en dat zich met alle gemak onttrekt aan kenmerk een dieetkookboek te zijn. Het is gewoon een leuk kookboek met recepten voor echt, vers en smakelijk eten dat toevallig glutenvrij is.

De negenentachtig recepten worden over vijf hoofdstukken verdeeld die thematisch wel steek houden maar die verder niet aan bod komen bij een inhoudsopgave of de index. In een eerste deel ‘Om mee te beginnen’ geeft Russell enkele eenvoudige gerechten die meteen de toon zetten en een prelude vormen voor wat volgt: zoete pannenkoekjes met blauwe bessen, gebakken eieren met spinazie, kedgeree met zalm en piperade, stuk voor stuk aankondigingen van meer lekkers in de volgende delen. Salades, soepen en snacks worden in het volgende hoofdstuk gegroepeerd waarna een deeltje hapjes en fingerfood volgt ‘voor bij een drankje’. En dan is het tijd om de stevige trek te stillen. Recepten voor lunch en dinergerechten worden afgewisseld met interessante bijgerechten zoals gebakken polenta, panzanella; koekjes van zoete aardappel en ratatouille. De hoofdgerechten worden gesprokkeld uit alle delen van de wereld: Aziatische loempiaatjes en rundersalade, mediterrane lamschotels, Zuid-Amerikaanse Jambalaya, Griekse kipsouvlaki met tzatziki, of dichter bij huis gepocheerde zalm met hollandaisesaus of kip pet prei in wittewijnsaus. In een afsluitend deel worden 22 recepten voor zoetigheden gegeven. Taarten, koekjes, puddinkjes, cakes, muffins… het komt allemaal aan bod. Het boek besluit met een lijst van producten die je in de glutenvrije voorraadkast moet staan hebben, en een alfabetische index op recept. Bij het boek hoort overigens ook een (Engelstalige) website www.glutenfreeandeasy.com.

De grote verdienste van dit kookboek is dat het er niet anders uitziet dan een goed ‘gewoon’ kookboek. Bij lezing van de receptuur valt het bijna niet op dat er consequent voor glutenvrije producten wordt gekozen, behalve dan waar de auteur aanduidt van welke producten het etiket goed moet worden gecontroleerd. De recepten zijn ook makkelijk uit te voeren en de heldere vertaling draagt daartoe bij.

Met deze verzameling recepten die mooi in beeld zijn gebracht door de jonge fotografe Elizabeth Grinn heeft niemand nog een excuus om binnen te blijven. Wellicht is dit boek nog het meeste geschikt voor wie een vrienden heeft die glutenintolerant zijn. Niet om weg te geven, maar om zelf te houden en eruit te koken als het bezoek zich aanmeldt.

[Edward Vanhoutte]

Titel: Glutenvrij snel & makkelijk
Auteur: Robyn Russell
Receptuur: Robyn Russell
Fotografie: Elizabeth Ginn
Uitgeverij: De Lantaarn
Jaar: 2008
Collatie: 180 pp. – ill.
ISBN: 978-90-5426-430-9
Kwalitatieve beoordeling: ***
Moeilijkheidsgraad: II